Restaurant
Een restaurant is een
uitgaansgelegenheid waar mensen tegen betaling kunnen eten.
Het restaurant is ontstaan in Parijs aan
het eind van de 18e eeuw. Daarvoor waren er uiteraard al eetgelegenheden, die
met name voeding en onderdak verschaften aan de sporadische reizigers. De
huidige herberg
(zoals we die in Frankrijk, Duitsland,
Ierland of het
Verenigd Koninkrijk nu nog kennen) is hier een afstammeling van.
Kenmerkend voor de herberg is, dat de passant nood heeft aan onderdak en voeding, en
genoegen neemt met wat voorradig is.
De vernieuwing die het restaurant brengt, is dat het restaurantbezoek het
doel op zich is, en dat de bezoeker kiest uit meerdere mogelijke gerechten (menu
à la carte). De Franse firma Michelin
brengt zelfs een gids uit met daarin een overzicht van restaurants van een
kwaliteit die zo goed is, dat men er graag voor omrijdt. De firma kent
sterren aan restaurants toe als teken van de kwaliteit.
De naam "restaurant" zou afkomstig zijn van het Franse "restaurer", of
herstellen.
Snackbar
Een snackbar is een eetgelegenheid waar men voornamelijk snacks (friet, kroket) kan
kopen en nuttigen.
Een snackbar waar de menukaart iets uitgebreider is en een zitplaats
aanwezig is wordt ook wel cafetaria genoemd. Hoewel cafetaria ook
gebruikt wordt om de plaats aan te duiden in een kantoor of bedrijf waar
medewerkers een drankje of een snack kunnen kopen, of hun meegebracht
luchpakket kunnen gebruiken, dus minder uitgebreid dan een heus
bedrijfsrestaurant.
Sommige snackbars hebben een
automatiek, waar men het klaarliggende gerecht na inwerpen van het juiste
bedrag uit een vakje kan pakken. In Nederland zijn naar schatting zo'n 6000
snackbars en cafetaria's. De laatste tijd staan snackbars in een kwaad
daglicht vanwege het vaste frituurvet
waarin de snacks en friet gebakken worden. Daarom is de campagne
verantwoord frituren gestart.<
Eetcafé
Een eetcafé is een
café waar ook
kan worden gegeten.
Het aanbod in een eetcafé is meestal kleiner dan dat van een
restaurant. Ook de prijzen zijn vaak lager.
Het eetcafé is de Nederlandse variant van het Franse petit restaurant
of wel bistro.
Grootkeuken
Een grootkeuken of collectiviteitskeuken onderscheidt zich
van een
restaurantkeuken door de grote hoeveelheid (dezelfde) maaltijden die er
tegelijkertijd bereid worden.
Er worden ook andere kooktoestellen gebruikt die grotere hoeveelheden
kunnen bereiden. Zo is de laatste jaren de
combi-steamer een toestel dat zijn opmars maakt in de grootkeuken. Dit
toestel heeft de mogelijkheid om voor grote hoeveelheden zowel te kunnen stomen als bakken.
Bovendien kan het werken zonder zouten en
vetstoffen toe te voegen zodat het ook voor gezonde maaltijden goed kan
ingezet worden.
De grootkeuken bestaat meestal in grote bedrijven, scholengemeenschappen en
ziekenhuizen. In België worden deze keukens dikwijls uitgebaat door cateraars,
hoewel er nog veel instellingen zijn die zelf hun uitbating doen.
Chinees restaurant
Eten bij de (afhaal)chinees is populair in Nederland.
Een Chinees restaurant is een
restaurant dat zich richt op
Chinese gerechten.
De meeste Chinese restaurants in Nederland noemen zich Chinees-Indisch. Dat
is waarschijnlijk niet alleen vanwege de voormalige band met Indonesië,
maar ook omdat de
Indonesische en
Chinese keuken veel overlap hebben. In onze koloniale jaren vestigden zich
ook heel veel Chinezen in Indonesië en vormden ze daar een groot deel van de
middenstand. Een deel van de Chinezen dreef restaurants. Chinezen pakken
gemakkelijk eetgewoontes op van andere culturen en zij zijn daarom
mee geëmigreerd naar Nederland en toen deden Chinese restaurants hier hun
intrede.
De hele Chinese restaurantbusiness in Nederland kent elkaar voor een groot
deel door bijvoorbeeld de toeleveranciers die allerlei details regelen, zoals
decoratiemateriaal voor het interieur, de plastic menumappen en het drukken
van de foldertjes.
Maar de restauranteigenaren kennen elkaar natuurlijk ook vaak en niet alleen
omdat ze allemaal ver van huis in een vreemde cultuur leven, maar ook omdat ze
meestal uit dezelfde Chinese streek of zelfs dorp komen. Men tipt elkaar over
naar een bepaald Westers land gaan. Daardoor is de Nederlandse Chinees-cultuur
heel anders dan de
Amerikaanse met zijn kartonnen kubusvormige doosjes waar het voedsel in
verpakt wordt. In Amerika kent men ook de fortune-cookies. Dit zijn koekjes,
met daarin een papiertje met een Chinese wijsheid of voorspelling. Loempia's
hebben daar een Engelse naam gekregen, namelijk egg-rol.
Overigens zijn de
Surinaamse en de Chinese keuken ook verwant, want ook in Suriname was er
een Chinese middenklasse die een belangrijk stempel op de eetcultuur heeft
gedrukt.
